Trong cuộc sống hiện đại, chúng ta thường tập trung nhiều vào năng lượng và protein trong chế độ ăn, nhưng lại dễ bỏ qua các vi chất dinh dưỡng – những “người hùng thầm lặng” của cơ thể. Vi chất dinh dưỡng là các vitamin và khoáng chất mà cơ thể chỉ cần với lượng rất nhỏ, tính bằng microgram (mcg) đến milligram (mg), nhưng vai trò của chúng lại vô cùng quan trọng. Thiếu hụt vi chất có thể dẫn đến rối loạn chuyển hóa, suy giảm miễn dịch, chậm phát triển thể chất và trí tuệ, ảnh hưởng đến mọi lứa tuổi, từ trẻ nhỏ đến người trưởng thành.

Vi chất dinh dưỡng là gì?

Vi chất dinh dưỡng bao gồm hai nhóm chính:

Vitamin: A, B (B1, B2, B6, B12…), C, D, E, K… Vitamin tham gia vào hầu hết các quá trình sinh học của cơ thể như chuyển hóa năng lượng, miễn dịch, tăng trưởng và phát triển mô. Khoáng chất: Canxi, sắt, kẽm, i-ốt, selen, đồng… Chúng là thành phần của xương, răng, enzyme, huyết sắc tố, hormone và tế bào miễn dịch.

Dù nhu cầu mỗi ngày là rất nhỏ, nhưng có vai trò đặc biệt quan trọng, khi thiếu vi chất dinh dưỡng sẽ dẫn đến những ảnh hưởng nghiêm trọng cho cơ thể

Vai trò của vi chất dinh dưỡng

Hỗ trợ phát triển xương và răng

Canxi và vitamin D đóng vai trò quan trọng trong hình thành và duy trì khung xương chắc khỏe. Trẻ nhỏ thiếu canxi và vitamin D sẽ dễ bị còi xương, thấp còi; người lớn có nguy cơ loãng xương, dễ gãy xương. Vitamin K cũng tham gia vào quá trình tạo xương và đông máu, giúp duy trì sức khỏe toàn diện.

Duy trì chức năng não và thần kinh

Vitamin B (B1, B6, B12, folate) và kẽm là những dưỡng chất cần thiết cho hệ thần kinh và não bộ. Thiếu các vi chất này ở trẻ nhỏ có thể dẫn đến suy giảm khả năng học tập, trí nhớ kém; ở người trưởng thành, có thể gây mệt mỏi, trầm cảm, rối loạn nhận thức. Đặc biệt, mẹ bầu thiếu folate và B12 có thể làm tăng nguy cơ dị tật ống thần kinh ở thai nhi.

Hỗ trợ hệ miễn dịch

Vitamin A, C, D, E và selen là những vi chất quan trọng giúp tăng cường khả năng miễn dịch, giảm nguy cơ nhiễm trùng. Ngoài ra, Thiếu vitamin A có thể làm giảm thị lực, tăng nguy cơ mắc các bệnh nhiễm trùng đường hô hấp và tiêu hóa ở trẻ nhỏ.

Tham gia sản xuất máu

Sắt và các vitamin nhóm B  đóng vai trò then chốt trong tạo hồng cầu và vận chuyển oxy. Thiếu sắt là nguyên nhân hàng đầu gây thiếu máu dinh dưỡng, dẫn đến mệt mỏi, xanh xao, giảm khả năng tập trung và hiệu suất lao động.

Hỗ trợ trao đổi chất và sinh lý cơ thể

Kẽm, magiê, i-ốt và selen giúp cơ thể tổng hợp enzyme, hormon và protein, duy trì các chức năng sinh lý quan trọng. Thiếu i-ốt có thể gây bướu cổ, ảnh hưởng đến chuyển hóa và phát triển trí tuệ, đặc biệt ở trẻ nhỏ.

Tình trạng thiếu vi chất dinh dưỡng

Theo điều tra năm 2014-2015 của Viện Dinh dưỡng, tỷ lệ thiếu máu ở trẻ em dưới 5 tuổi ở Việt Nam là 27,8%, tỷ lệ này cao hơn ở miền núi 31,2%, nông thôn (28,4%) và thấp hơn ở thành thị (22,2%). Tỷ lệ thiếu máu ở phụ nữ có thai là 32,8% và tỷ lệ này ở phụ nữ không có thai là 25,5%. Tỷ lệ thiếu vitamin A tiền lâm sàng ở trẻ em dưới 5 tuổi là 13% trong đó tỷ lệ thiếu vitamin A ở trẻ em dưới 5 tuổi cũng cao hơn ở miền núi (16,1%), nông thôn (13,1%) và thấp hơn ở thành thị (8,2%). Tỷ lệ thiếu kẽm ở trẻ em dưới 5 tuổi rất cao tới 69,4%, đặc biệt rất cao ở miền núi (80,8%), nông thôn (71,6%) và ở thành thị có thấp hơn nhưng vẫn khá cao (49,7%). Tỷ lệ thiếu kẽm ở phụ nữ có thai trên toàn quốc đặc biệt cao ở mức 80,3%, và ở miền núi là 87%, ở nông thôn là 80,1%, ở thành phố là 70,8%. Tỷ lệ thiếu kẽm ở phụ nữ tuổi sinh đẻ cũng rất cao chiếm 63,6%, tỷ lệ này ở miền núi là 73,4%, nông thôn là 60,3%, và thành thị là 54,5%.

Ai cần chú ý bổ sung vi chất?

Vi chất quan trọng với tất cả mọi người, nhưng có những nhóm đặc biệt cần lưu ý:

Trẻ nhỏ và trẻ sơ sinh: cơ thể đang phát triển nhanh, cần nhiều vitamin và khoáng chất để tăng trưởng xương, phát triển trí tuệ và miễn dịch.
Phụ nữ mang thai và cho con bú: bổ sung vi chất giúp thai nhi phát triển toàn diện, giảm nguy cơ dị tật, thiếu máu và các biến chứng thai kỳ.
Người cao tuổi: nguy cơ loãng xương, giảm miễn dịch, suy giảm thị lực và chức năng thần kinh cao.
Người có chế độ ăn nghèo dinh dưỡng: ăn thiếu rau củ, trái cây, thịt, cá, sữa… dễ dẫn đến thiếu vi chất.

Cách bổ sung vi chất dinh dưỡng

Chế độ ăn đa dạng, cân đối

Một chế độ ăn đa dạng và cân đối là cách cơ bản nhất để cơ thể nhận đủ các vi chất dinh dưỡng. Rau xanh và trái cây cung cấp nhiều vitamin A, C và folate, giúp tăng cường miễn dịch, bảo vệ thị giác và hỗ trợ quá trình phát triển tế bào.

Thịt, cá và trứng là nguồn giàu sắt, kẽm và vitamin B12, tham gia vào quá trình tạo máu, duy trì chức năng não bộ và hệ thần kinh. Những thực phẩm này đặc biệt quan trọng cho trẻ em đang phát triển và phụ nữ mang thai.

Sữa và các chế phẩm từ sữa là nguồn cung cấp canxi và vitamin D thiết yếu, giúp hình thành và duy trì xương chắc khỏe, giảm nguy cơ còi xương ở trẻ em và loãng xương ở người lớn.

Ngũ cốc, hạt và các loại đậu cung cấp magiê, selen và kẽm, đóng vai trò quan trọng trong quá trình trao đổi chất, tăng cường miễn dịch và hỗ trợ sự phát triển toàn diện của cơ thể.

Thực phẩm bổ sung khi cần thiết

Khi chế độ ăn hàng ngày không thể đảm bảo đầy đủ vi chất, thực phẩm bổ sung như vitamin tổng hợp hoặc khoáng chất theo hướng dẫn chuyên gia là lựa chọn hữu ích. Việc bổ sung này đặc biệt cần thiết cho mẹ bầu, trẻ nhỏ, người cao tuổi hoặc những người bị thiếu máu, giúp cơ thể luôn đủ dưỡng chất để hoạt động tối ưu.

Lối sống lành mạnh

Bên cạnh chế độ ăn, một lối sống lành mạnh cũng góp phần quan trọng trong việc hấp thu và sử dụng vi chất. Tập thể dục thường xuyên giúp cơ thể khỏe mạnh, tăng cường trao đổi chất và hấp thu dưỡng chất tốt hơn. Ngủ đủ giấc là yếu tố quan trọng để cơ thể phục hồi, duy trì sức khỏe tổng thể.

Ngoài ra, nên tránh rượu bia, thuốc lá và các chất ức chế hấp thu vi chất, vì chúng có thể làm giảm hiệu quả bổ sung vitamin và khoáng chất, ảnh hưởng đến sức khỏe lâu dài.

Kết luận

Vi chất dinh dưỡng – tưởng nhỏ mà không nhỏ – là nền tảng để cơ thể phát triển khỏe mạnh, duy trì năng lượng, đồng thời hỗ trợ phòng ngừa và cải thiện nhiều vấn đề sức khỏe. 

Bổ sung đầy đủ vi chất thông qua chế độ ăn đa dạng và thực phẩm bổ sung nếu cần thiết là việc làm cần thiết cho mọi lứa tuổi, giúp cơ thể khỏe mạnh, tăng cường miễn dịch, phát triển trí tuệ và thể chất toàn diện. Đặc biệt, mẹ bầu và trẻ nhỏ cần được chú ý bổ sung đầy đủ để đảm bảo thai kỳ khỏe mạnh và trẻ phát triển toàn diện ngay từ những ngày đầu đời.

—

Orthomol – Thương hiệu Bảo vệ sức khỏe đến từ CHLB Đức. 

With Orthomol. Ready. For Life. 

—

Mọi thông tin chi tiết vui lòng liên hệ: 

Hotline: 0832 168 168

Facebook: facebook.com/orthomolvn